Eylül 2024’te Bakanlar Kurulu (MK), Letonya’da yapılandırılmış elektronik faturalamaya ilişkin yasal çerçeveyi oluşturan Muhasebe Kanunu değişikliklerini görüşmüş ve kabul etmiştir. Bu düzenleme, zorunlu e-faturalamanın kademeli olarak uygulanmasını öngörmektedir. İlk aşamada kamu sektörü işlemleri kapsama alınmış; yurt içi B2B işlemler ise işletmelerin ve kamu otoritelerinin gerekli teknik hazırlıkları tamamlayabilmesi amacıyla ileri bir tarihe ertelenmiştir.
Aşağıda, e-faturalama uygulamasını düzenlemek üzere getirilen temel yükümlülükler ve hükümler yer almaktadır:
Letonya’da e-Fatura Kapsamı
E-faturalama gereklilikleri; devlet kurumlarıyla gerçekleştirilen işlemleri (G2G, G2B, B2G) ve daha sonraki aşamada Letonya’da kayıtlı şirketler arasındaki işlemleri (B2B) kapsamaktadır. Bu kapsam, Muhasebe Kanunu ve Katma Değer Vergisi Kanunu uyarınca ekonomik faaliyette bulunan gerçek kişileri de içermektedir.
Letonya’da kayıtlı şirketler, kamu sektörü kurumlarına fatura düzenlerken yapılandırılmış e-fatura kullanmak zorundadır. B2C faturalar zorunlu uygulama kapsamında yer almamaktadır.
Başlangıçta 2026 yılı için planlanan zorunlu B2B e-faturalama uygulaması ertelenmiş olup, 1 Ocak 2028 itibarıyla zorunlu hale gelecektir.
Devlet Gelir İdaresi’ne (SRS) Veri İletimi
1 Ocak 2026 tarihinden itibaren şirketler, kamu sektörü işlemlerine ilişkin e-fatura verilerinin Devlet Gelir İdaresi’ne (SRS) iletilmesini sağlamakla yükümlüdür. SRS, bu verileri ulusal e-adres sistemi ve onaylanmış diğer iletim kanalları aracılığıyla almaktadır.
Yurt içi B2B işlemler açısından e-fatura verilerinin zorunlu raporlanması ise, B2B uygulamasının yürürlüğe gireceği 1 Ocak 2028 tarihi itibarıyla başlayacaktır.
E-faturaların dolaşımına ilişkin usul ve iletim kanalları Bakanlar Kurulu tarafından belirlenmekte olup, şirketlerin kamu otoritelerince tanımlanan yöntemlere uygun hareket etmesi gerekmektedir.
Letonya’da e-Fatura Teknik Gereklilikleri
Dosya formatı:
Yapılandırılmış e-faturalar XML formatında düzenlenmelidir.
Compliance standards:
XML veri yapısı, Letonya ulusal standardına dayanmakta olup PEPPOL BIS Billing 3.0 ve Avrupa standardı EN 16931 ile uyumludur. Bu yapı, faturaların otomatik olarak işlenmesini ve sınır ötesi işlemlerde birlikte çalışabilirliği mümkün kılar.
İletim ve Değişim Kanalları
Şirketler e-faturaları aşağıdaki kanallar aracılığıyla iletebilir ve değişimini sağlayabilir:
- Ulusal e-adres sistemi
- PEPPOL hizmet sağlayıcıları
- Muhasebe sistemlerinden SRS’ye API entegrasyonu
- Mükellefler arasında mutabık kalınan diğer elektronik iletim kanalları
B2B e-faturalama ve ulusal sisteme veri iletimi, 2026 yılından itibaren gönüllü olarak mümkün olacaktır. Bu uygulama, zorunluluk yürürlüğe girmeden önce şirketlere hazırlık yapma imkânı tanımayı amaçlamaktadır.
Letonya’da e-Fatura Uygulama Takvimi
1 Ocak 2025
- İşletmeler ile kamu otoriteleri arasındaki işlemler için (B2G, G2B, G2G) yapılandırılmış e-fatura kullanımı zorunlu hale geldi.
1 Ocak 2026
- Kamu sektörü işlemlerine ilişkin e-fatura verilerinin SRS’ye iletilmesi zorunlu hale geldi. Ayrıca, B2B e-faturalama kapsamında gönüllü uygulama ve test süreci başladı.
1 Ocak 2028
- Yurt içi B2B işlemler için yapılandırılmış e-fatura düzenleme ve veri raporlama zorunlu hale gelecek.
Yasal Dayanak
Letonya Parlamentosu (Saeima), e-faturalama çerçevesini oluşturan Muhasebe Kanunu değişikliklerini kabul etti. Ardından, mükelleflere ve sistem sağlayıcılarına ek hazırlık süresi tanımak amacıyla B2B zorunluluğunu 2028 yılına erteleyen ilave değişiklikler de onaylandı.
Letonya’da e-Fatura Hakkında SNI Size Nasıl Yardımcı Olur?
SNI, Letonya vergi otoritesi tarafından zorunlu kılınan e-faturalama düzenlemelerine uyum sağlamak için uçtan uca bir çözüm sunar. Çözüm; müşterilerimizin ERP sistemlerinden verilerin alınmasını, veri eşleştirme ve işleme süreçlerini ve ilgili kamu platformu üzerinden vergi otoritesiyle kesintisiz iletişimi kapsar.
SNI çözümü ile kullanıcılar elektronik faturalarını kolayca oluşturabilir ve hem XML hem de kullanıcı tarafından okunabilir HTML/PDF formatlarında kokpit üzerinden görüntüleyebilir. Sistem, finansal verileri doğrudan mükellefin muhasebe sisteminden alır, gerekli elektronik formata dönüştürür ve sertifikalı erişim noktaları aracılığıyla PEPPOL Ağı üzerinden iletime hazır hale getirir.
Tüm gelen faturalar, gelişmiş görünürlük ve etkin yönetim için tasarlanmış SNI Gelen Fatura Kokpiti üzerinde konsolide edilir. Her bir fatura, hem makine tarafından okunabilir (XML) hem de kullanıcı tarafından okunabilir (HTML/PDF) formatta görüntülenir. Bu yapı, Letonya vergi mevzuatına tam uyum ve şeffaflık sağlar.
SNI ayrıca gelişmiş bir fatura mutabakatı özelliği sunar. Bu özellik, gelen faturaları ilgili satın alma siparişleri, irsaliyeler veya diğer dahili kayıtlarla otomatik olarak eşleştirerek doğrular. Manuel işlem yükünü azaltır, hata riskini en aza indirir ve onay süreçlerini hızlandırır. Artan doğruluk ve verimlilik sayesinde finansal iş akışları daha kontrollü ve kesintisiz şekilde yönetilir.
SNI çözümü mevcut sistem versiyonlarında herhangi bir güncelleme gerektirmeden entegre olur. SAP ECC 4.7 ve üzeri sürümler, SAP R/3, SAP S/4HANA ve SAP Business Technology Platform (BTP) ile uyumludur. Bunun yanı sıra, SNI müşterilerin kullandığı diğer ERP yazılımlarıyla entegre olabilen ERP bağımsız çözümler de sunar.